„Við sem byggjum Ísland viljum skapa réttlátt samfélag þar sem allir sitja við sama borð.“
Stefna Lýðræðisvaktarinnar helgast af þessum upphafsorðum frumvarps Stjórnlagaráðs að nýrri stjórnarskrá:
Stjórnarskráin er ekki bara eitthvert fínt plagg til að draga fram á tyllidögum, eða láta rykfalla í skúffum. Hún er grunnurinn. Grunnurinn að réttindum okkar, að stjórnarfari og leikreglum þjóðfélagsins. Stundum er sagt að hrunið sé ekki gömlu stjórnarskránni að kenna, og því sé ekki ástæða til að breyta. Sumum virðist líka finnast ágætt að geta áfram sveigt og beygt ónákvæmar grunnreglur að því sem hentar hverju sinni.
Meginmarkmið með framboðinu er að koma nauðsynlegum breytingum áfram og vinna í anda frumvarpsins sem lagt var fram og þjóðin hefur þegar sagt álit sitt á í þjóðaratkvæðagreiðslu. Stefnuskrá okkar tekur á mörgum þessum mikilvægu atriðum.
Við viljum
- Auðlindir í þjóðareign og tryggja að nýtingarrétti þeirra sé úthlutað á jafnræðisgrundvelli.
- Að allir njóti mannréttinda og jafnréttis og eigi rétt á mannsæmandi lífi og kjörum.
- Skýrari aðgreiningu valda og verkaskiptingar milli grunnstofnana, alþingis, ríkisstjórnar og forseta. Verkaskipting á ekki að fara eftir smekk og hentistefnu hverju sinni.
- Lýðræðislegar úrbætur með rétti almennings til meira persónukjörs og að krefjast þjóðaratkvæðagreislna.
- Ljúka samningaviðræðum við Evrópusambandið og halda bindandi þjóðaratkvæðagreiðslu um aðild þegar samningur liggur fyrir.
- Rétt til upplýsinga. Skýr ákvæði, sem gera það að verkum að t.d. ákveðnir embættismenn geta ekki neitað að afhenda upplýsingar, eins og nýleg dæmi um samskipti forsætisráðherra og seðlabankastjóra rétt fyrir hrun.
Við viljum ekki lofa gulli og grænum skógum, en teljum nauðsynlegt að gera óháða erlenda úttekt þar sem raunveruleg staða þjóðarbúsins og bankanna verður kortlögð. Lántakendur geta ekki einir axlað ábyrgð á stökkbreyttum skuldum, það verða lánveitendur einnig að gera.
Við viljum vinna í þeim anda sem unnið var í Stjórnlagaráði. Þar var unnið fyrir opnum tjöldum og fólk gat komið áliti sínu að. Þar voru samskipti og verklag þannig að stefnt var að niðurstöðu og samstöðu um mál, en ekki átökum og upphrópunum. Þær aðferðir eru mun líklegri til árangurs en það sem þekkist á alþingi.
En er ekki alveg vonlaust að vera í framboði fyrir ný samtök, sem eru bara ein af mörgum?
Það var ekki auðveld ákvörðun að fara í framboð. Eftir hráskinnaleikinn á síðustu dögum þingsins, þar sem þau brugðust líka, sem ég hafði treyst – lét ég samviskuna og hjartað ráða för. Það hvet ég kjósendur líka til að gera. Það er í ykkar höndum hvernig úrslit verða og hverjir vinna fyrir ykkur á alþingi. Ekkert er vonlaust ef viljinn er fyrir hendi.
Sigríður Stefánsdóttir
Höfundur er í 1.sæti á lista Lýðræðisvaktarinnar í norðausturkjördæmi.
