Snorrabúð stekkur? Starfsfólk Rúv á Akureyri hefur úr litlu að spila miðað við fyrri tímaStarfsstöð Rúv á Akureyri
„Miðað við 2,6 milljarða framlag ríkisins væri hlutdeild Norðausturkjördæmis rúmlega 320 milljónir en kostnaður stofnunarinnar í kjördæminu er hins vegar í raun tæplega þriðjungurinn af þeirri upphæð. Því má segja að greiðendur útvarpsgjalds greiði alla starfsemi stofnunarinnar í kjördæminu og leggi til viðbótar ríflega tvöfalda þá upphæð til starfseminnar í Reykjavík,“ segir í skýrslu Þórodds Bjarnasonar og Jóns Þorvaldar Heiðarssonar sem kom út fyrr á árinu.
Þetta vekur athygli í ljósi þess að enn er skorið niður hjá Akureyrardeild rúv samanber frétt blaðsins í síðustu viku um lækkað starfshlutfalli eina starfsmanns Rásar eitt á Akureyri. „Séu áætlaðar milljarðs tekjur vegna auglýsinga teknar með í reikninginn skekkist þessi mynd enn frekar og útgjöld RÚV teljast aðeins fjórðungur af hlutdeild kjördæmisins. Þótt starfsfólk Ríkisútvarpsins í Norðausturkjördæmi vinni mikið og gott starf er augljóst að fyrir 3–400 Mkr hlutdeild kjördæmisins í útgjöldum stofnunarinnar mætti efla fréttaþjónustu og dagskrárgerð til mikilla muna frá því sem nú er gert fyrir um 100 Mkr,“ segir ennfremur í skýrslu Þórodds og Jóns.
Jóhann Hauksson var forstöðumaður svæðisútvarps RÚV á Austurlandi 1999 til 2002 og yfirmaður RUVAK 2002 til 2005 og dagskrárstjóri Rásar 2 á sama tíma með aðsetur á Akureyri.Hann segir að árið 2003 hafi kostnaður RÚVAK verið nálægt 100 milljónum á ári og framreiknuð ætti sú upphæð að vera 183 milljónir króna. Þess í stað sé upphæðin lægri en fyrir 10 árum eða 76 millj. króna.
„ RÚV hefur lagaskyldur sem lúta að jafnræði borgaranna óháð búsetu. Enda er RÚV almannamiðill. Upplýsingarnar um misskiptingu útvarpsgjaldsins í skýrslu Þórodds og Jóns Þorvalds eru því óneitanlega umhugsunarverðar. Í nýjum lögum um RÚV segir að Ríkisútvarpið skuli gera ráðstafanir til að hægt sé að flytja fréttir og framleiða efni utan höfuðborgarsvæðisins með fastri starfsemi á völdum svæðum. Þessi starfsemi RÚV á landsbyggðinni er ekki svipur hjá sjón frá því sem var,“ segir Jóhann.
Upphæðin sem nú er varið til svæðisstöðva RÚV á Akureyri og Egilsstöðum er lægri en fyrir 10 til 15 árum þegar Jóhann stýrði þessum stöðvum fyrir RÚV. „Það er nálægt lagi að rekstur svæðisstöðva RÚV á Akureyri, Egilsstöðum og Ísafirði hafi kostað samanlagt um 150 milljónir króna fyrir 10 árum. Núvirt nemur þetta 275 milljónum króna. Starfsemin á Ísafirði er nú sáralítil og framlögin til svæðisstöðvanna á Akureyri og Egilsstöðum voru liðlega 100 milljónir króna í fyrra. Þetta er meiri og alvarlegri niðurskurður en ég held að greiðendur útvarpsgjaldsins átti sig á.”
Jóhann segist vel muna eftir þegar stöðvarnar á Norðurlandi og Austurlandi framleiddu fyrir um áratug um 250 sjónvarpsfréttir á ári hvor um sig eða sem nemur einni frétt á dag alla virka daga ársins. „Og það var hreint ekki eina framleiðslan. Það verður að segjast eins og er að pólitískur stuðningur við uppbyggingu svæðistöðvanna var góður á þeim tíma. Nú er eins og OHF-un Ríkisútvarpsins hafi leitt til samþjöppunar dagskrárvalds og stefnumótunar sem fer að mestu fram án þess að almannavaldið - sem aflar fjár til rekstrarins - geti haft áhrif á stefnuna og framvindu mála. Það verður forvitnilegt að sjá hvernig RÚV bregst við því ákvæði í nýju lögunum að Ríkisútvarpið skuli skapa vettvang fyrir aðkomu almennings að stefnumótun fjölmiðlunar í almannaþágu. Sjálfum fannst mér mjög vel til fundið á sínum tíma að flytja hluta af starfsemi Rásar 2 til Akureyrar og efla almenna dagskrárgerð þar. Tækni samtímans boðar að staðsetning skiptir æ minna máli í fjölmiðlun. Áherslur RÚV eru því gamaldags og greiðendur útvarpsgjaldsins ættu að leggja orð í belg þessa þróun.
Hann segir einnig einkennilegt að sjá Reykjavíkurteymi RÚV hendast um erfitt land til dagskrárgerðar fyrir Sjónvarpið þegar bæði kunnátta og tækni sé til í öllum fjórðungum til að framleiða dagskrá nánast af hvaða toga sem vera skal. „Mér er sama hvað miðlar í einkaeigu gera en ein helsta réttlætingin fyrir rekstri fjölmiðils, sem nýtur lögþvingaðra tekna frá almenningi, er að hann hafi jafnræðisreglu í heiðri.”
