Guðný Jóhannesdóttir
Guðný Jóhannesdóttir er manneskja sem virðist ekki gefin fyrir kyrrstöðu. Hún ólst upp við forréttindi sveitasælunnar í Eyjafjarðarsveitinni, flutti suður, eignaðist börn, kom norður til Akureyrar, gerðist blaðamaður, flutti síðar vestur í Skagafjörð og reif upp héraðsblaðið Feyki. Blaðamennsku er nú lokið, í bili a.m.k., en Guðný sat á skólabekk í HA sl. vetur og hefur ásamt eiginmanni sínum, Karli Jónssyni stofnað fyrirtækið Markvert ehf.
Guðný, hvað ertu þakklátust fyrir úr bernskunni?
Þakklátust er ég fyrir þau forréttindi að fá að alast upp með stórfjölskyldunni þar en auk foreldra naut ég uppeldis frá afa og ömmu, afabróður mínum sem var þó meira svona eins og auka afi og langömmu að ógleymdum Valdimari Bjarnasyni, heitnum sem dvaldi hjá okkur á sumrum og um hátíðir og kynnti mig fyrir íslenska hestinum. Að alast upp við þessar aðstæður eru forréttindi sem ég vildi að öll börn fengju að njóta. Allt þetta góða fólk mótaði mig og þeim á ég allt að þakka. Rætur mínar eru og munu alltaf vera heima á Öngulsstöðum sem segir held ég allt sem segja þarf um bernsku mína heima í fallegustu sveit landsins.
Var viðurkennt að Eyjafjarðarsveit væri fegurst sveita?
Hvurslags spurning er þetta, hún er og verður fegurst sveita – það er óumdeild staðreynd.
Þegar þú lítur aftur til bernskunnar – hefðirðu viljað breyta einhverju?
Nei, ekki nema að ég hefði viljað fá smá stærðfræðigáfur í vöggugjöf, ætli ég væri þá ekki dýralæknir í dag. Hins vegar trúi ég ekki á eftirsjá því hún getur gert mann algjörlega ruglaðan í hausnum. Og í mínu tilfelli má ég ekki við því.
Ólstu upp við hrepparíg?
Ég varð ekki vör við hann á mínu uppvaxtarheimili en fann örlítið fyrir honum þegar ég fór í heimavist á Hrafnagili og man að ég varð ofsalega hissa þegar ég varð vör við að ekki væru öll dýrin í skóginum vinir. Hins vegar er það mér minnisstætt hversu vel allir stóðu saman þegar eitthvað bjátaði á.
Svo ferðu suður – hvað að gera og hvernig fannst þér þar að vera?
Ég fór alveg óvart suður. Kunningi minn var að vinna á Séð og Heyrt og ég laumaði annað slagið að honum hugmyndum. Eitt sinn spurði hann ritstjórana hvort hann mætti ekki biðja mig að skrifa grein fyrir norðan og ég man að þetta fyrsta viðtal var við sveitunga minn Halldóru Bjarnadóttur. Daginn eftir að ég skilaði viðtalinu losnaði staða á blaðinu og ég var boðuð í atvinnuviðtal. Starfið var mitt og hjá Fróða starfaði ég í tvö ár en hraðinn og stressið í borginni átti ekki við mig og því flutti ég aftur heim á vordögum árið 2000 enda komin með vinnu á Degi sálugum.
Hvað heillaði við blaðamennskuna?
Ef mannfræðinám veitti starfsréttindi hefði ég örugglega lagt stund á mannfæði á sínum tíma en þar sem ég er praktískari en sá ljóti sjálfur sá ég mér ekki hag í þannig námi. Næsti kostur í stöðunni fyrir konu með brennandi áhuga á öllu sem mannlegt er var því að ráða sig sem blaðamann og það gerði ég. Ætli biðin við póstkassann í æsku til að ná Vikunni á undan öllum öðrum hafi ekki líka haft eitthvað um þetta að segja.
Hvað er þér minnisstæðast frá blaðamennskuferlinum á Akureyri?
Örugglega tíminn sem ég var með Við tímarit en það var mitt hugarfóstur sem Ásprent Stíll hjálpaði mér að koma á koppinn. Þetta voru frábærir mánuðir en jafnframt mjög erfiðir þar sem blaðið stóð ekki undir mörgum starfskröftum og á endanum skrifaði ég blaðið og seldi undir lokin megnið af auglýsingunum í það. Samhliða bæjarpólitíkinni var þetta spennandi tími en jafnframt slítandi.“
Pólitíkina nefnirðu og féll þá ekki eplið langt frá þeirri eik sem faðir þinn er, framsóknarmaður í gegn og stjórnarformaður Landsvirkjunar um tíma. Þú varst varabæjarfulltrúi um skeið á Akureyri, hvernig féll þér það?
Bæði vel og illa. Sveitastjórnapólitík heillar mig vissulega og getur verið mjög skemmtileg en hins vegar líkar mér ekki sandkassaleikurinn í kringum tíkina þá. Kannski hef ég bara ekki nógu sterk bein í þennan leik, alla vega fannst mér hann snúinn og erfiðast fannst mér þetta vantraust sem var ríkjandi, það var eins og að það væri bannað að standa saman að góðum málum. Ég var formaður íþrótta og tómstundaráðs og ég man að fyrsta veturinn þegar kom að fjárhagsáætlunargerð lagði ég mikið upp úr því að fá sátt í nefndina. Þegar við höfðum lokið vinnu daginn fyrir fundinn sem átti að kjósa um áætlunina horfði ég yfir borðið og spurði hvort það væru ekki allir sáttir. Svarið var jú og ég man að ég fór glöð og ánægð heim. Daginn eftir var atkvæðagreiðsla og minnihlutinn sat hjá. Mikið var ég hissa og sár eftir fundinn þá. Það má segja að þarna hafi ég fengið mína eldskírn í pólítík og mér líkaði umhverfið ekki vel.
Ertu hætt í pólitík?
Já ég held að það sé óhætt að segja það. Þó að mitt mottó sé að maður eigi helst aldrei að segja aldrei.
Guðný Jóhannesdóttir
Kysirðu ekki framsókn ef gengið yrði til kosninga í dag?
Ég sagði mig úr flokknum í kjölfar fjölmiðlafrumvarpsins og hef ekki verið bundin neinum síðan og sjaldnast kosið sama bókstaf oftar en einu sinni. Ég man að ég hringdi í pabba úr kjörklefanum vestur á Ísafirði og sagði honum að ég væri að setja exið við déið. En ef yrði kosið í kvöld myndi ég skila auðu. Íslensk pólitík er sorglegur sandkassaleikur eins og hún er iðkuð í dag og þar eru allir flokkar jafn sekir. Ég hins vegar er og verð miðjumanneskja en mér finnst Framsóknaflokkurinn hafa fjarlægst hugsjónir sínar og því eigum við ekki samleið í dag.“
Þú flytur svo vestur á firði, við hvað vannstu þar og hvað fannst þér merkilegast við Vestfirði?
Fyrir vestan vann ég hjá verktakafyrirtækinu sáluga Ágústi og Flosa og stýrði því í rúmt ár eftir að það varð tæknilega gjaldþrota. Það var lærdómsríkur tími og jafnframt skemmtilegur því ég lærði margt af köllunum mínum þarna hjá fyrirtækinu. Vestfirðir eru um margt mjög merkilegur staður og þar eignaðist ég marga vini auk þess sem ég fann þar ástina í mínu lífi þegar ég fór í stutt frí til Vestfjarða í apríl árið 2004. Það má segja að síðan þá hafi ég elt ástina, fyrst á Ísafjörð og síðan í Skagafjörðinn en maðurinn minn, Karl Jónsson, er þar fæddur og uppalinn. Við vildum flytja nær fólkinu okkar og þar sem mér líkar best þar sem ekki er að finna umferðaljós varð Krókurinn fyrir valinu.
Á sama tíma og höfuðborgin og útlönd þóttu mest hipp og kúl þræddir þú krummaskuðin!
Já, það er rétt, ég er dreifbýlistútta í eðli mínu og kann best við mig í fámenninu. Í nánum tengslum við náttúruna og stutt frá sveitinni. Þegar ég vinn í lottó flyt ég í sveit og þá helst heim í Öngulsstaði þar sem hjarta mitt slær. Ég hef gefið um það skýr fyrirmæli að ég skuli jarðsett heima í Öngulsstaðahreppi hinum forna.
Hvernig finnst þér Skagfirðingar?
Eins og aðrir landsmenn, sumir frábærir en aðrir ekki eins frábærir. Er þetta ekki alls staðar eins? Hér er gott samfélag, hér stendur fólk saman og hér er gott að búa þó svo að lognið mætti stundum flýta sér aðeins hægar.
Er satt að drukkinn Skagfirðingur syngi alltaf áttund hærra en hann í raun ræður við?
Tja þar sem ég umgengst þá ekki mikið drukkna er ég að líkindum ekki rétta konan til að spyrja að þessu. Hins vegar veit ég að hér er mikill fjöldi frábærra söngmanna (konur eru líka menn) og tónlistarlífið blómlegt. Hvort heldur sem þú villt hlusta á kóra eða rapp og í raun allt þar á milli.
Hvað hefurðu oft heyrt „Undir Bláhimni“ sungið síðan þú fluttir á Krókinn?
Heyrði það oftar í göngum í sveitinni heima heldur en ég heyri það hér á Króknum, held bara svei mér þá að ég hafi aldrei heyrt það. Hins vegar hafa Skagfirðingar þann skrítna sið að þeir syngja fjöldasöng við öll möguleg tækifæri, meira að segja á jólahlaðborðum. Því hafði ég ekki átt að venjast en þá er okkur þessum laglausu hollast að drífa sig á klósettið.
Hvernig var að starfa sem ritstjóri hérðsfréttablaðsins Feykis?
Það er óhætt að segja að tíminn á Feyki hafi verið mjög skapandi og skemmtilegur enda fékk ég frjálsar heldur og gerði miklar breytingar á blaðinu. Efnistökin voru fjölbreytt og vinnan átti hug minn allan sólahringinn alla daga vikunnar og því ákvað ég eftir fimm ára starf að setja punkt. Þótti heiðarlegra að hætta þegar ég var farin að finna til þreytu heldur en að þrjóskast við að fara að slugsa í vinnunni. Slugs hefur ekki átt vel við mig.
Var þér vel tekið sem ritstjóra þótt aðkomumanneskja værir?
Já mjög, það var alveg sama hvert ég leitaði það voru allir boðnir og búnir.
En nú ertu komin aftur í skóla, Háskólann á Akureyri, nánar tiltekið – hver er sagan bak við það?
Ég greindist fyrir nokkrum árum með gigt og má segja að starf eins og starf blaðamannsins hafi ekki farið vel með þeim sjúkdómi. Ég var farin að finna til þreytu og í raun farin að óttast að ég myndi ekki hafa heilsu í að ljúka starfsævinni við þessar kringumstæður. Mig langaði því að breyta til og huga um leið að heilsunni. Ég hafði verið að kenna nemendum í fjölmiðlavali í Árskóla hér á Sauðárkróki og kunni mjög vel við það starf. Það má segja að þar hafi kviknaði áhugi á kennslu auk þess sem ég sá fram á að með þeim frábæru fríðindum sem frí kennara eru gæti starfið hentað mér vel til framtíðar litið, að teknu tilliti til þess að ég greindist með þennan sjúkdóm. Öryggisfíkillinn ég sagði því upp vinnunni og sótti um skólavist sama dag. Hef ekki litið um öxl síðan heldur tekist á við nýjar ögranir.
Er gaman í skólanum?
Það að fara í skóla þegar maður hefur aldur og þroska til að takast á við námið er algjörlega frábært og já, það er sko gaman. Ekki síst þar sem bekkjarfélagar mínir eru eintómir snillingar.
En nú hef ég heyrt af stofnun nýs fyrirtækis einnig á heimilinu.
Við hjónin stofnuðum fyrirtæki nú í vetur sem heitir Markvert og er stjórnað af eiginmanninum. Ég er bara í litlu hlutastarfi hjá honum með skólanum. Aðalhlutverk fyrirtækisins er að halda utan um rekstur Sjóvárumboðsins í Skagafirði auk þess sem við bjóðum upp á viðburðastjórnun, blaða- og bæklingaskrif auk þess að taka heimasíður fyrirtækja í fóstur. Fyrirtækinu hefur verið frábærlega tekið og við höfum nóg að gera. Sjáum um mótstjórn fyrir Tindastól auk þess sem við erum að skipuleggja Húnavöku fyrir Blönduósbæ. Þá höfum við tekið að okkur nokkur smærri verkefni sem ekki verða talin upp hér. Það er því nóg að gera en þannig verð ég að játa kann ég lífinu best. Svo er það ekki slæmt hlutskipti að fá að vinna undir eiginmanninum.
Guðný, geturðu aldrei verið kyrr nema stutta stund í einu?
Nei. (Svarar um hæl, en stoppar svo og hugsar sig um). Jú, veistu, ég fann rótfestu í mitt líf í apríl 2004. Hins vegar er ég meðvituð um að lífið er stutt og við megum ekki vera hrædd við að prófa nýjungar. Á flakki mínu um landið hef ég kynnst frábæru fólki og öðlast reynslu og víðsýni sem ég vildi ekki vera án.
Hvað keyrir þig áfram?
Stundum óþolandi hugmyndaflug, ég fæ gjarnan of margar hugmyndir á stuttum tíma. Sumar verða að veruleika og aðrar ekki. Hins vegar held ég að heiðarlega svarið við spurningunni sé maðurinn minn og yndislegu börnin okkar. Þau eru minn forgangur.
Texti Björn Þorláksson
Myndir Völundur Jónsson
